Γαλλία: «Καμπανάκι» από κορυφαίους οικονομολόγους – Μη βιώσιμες οι πολιτικές των τελευταίων 30 ετών

Σε μια ιδιαίτερα αυστηρή και ανησυχητική προειδοποίηση για την πορεία της γαλλικής οικονομίας προχώρησαν 23 διακεκριμένοι οικονομολόγοι, μέλη του Συμβουλίου Οικονομικής Ανάλυσης, το οποίο λειτουργεί ως συμβουλευτικό όργανο προς τον εκάστοτε πρωθυπουργό της χώρας. Σύμφωνα με τη νέα τους έκθεση, το οικονομικό μοντέλο και οι πολιτικές που εφαρμόστηκαν στη Γαλλία τις τελευταίες τρεις δεκαετίες «δεν είναι πλέον βιώσιμες», φέρνοντας τη χώρα αντιμέτωπη με τον άμεσο κίνδυνο μιας ανεξέλεγκτης αύξησης του δημόσιου χρέους.

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι το διαρκώς αυξανόμενο κόστος δανεισμού λόγω των υψηλών επιτοκίων στενεύει ασφυκτικά τα περιθώρια ελιγμών. Σε περίπτωση που δεν υπάρξει άμεση αλλαγή πλεύσης, η Γαλλία ενδέχεται να βρεθεί στην ανάγκη να επιβάλει έκτακτα και βίαια μέτρα δημοσιονομικής προσαρμογής, με ρυθμό και τρόπο που δεν θα είναι πλέον υπό τον έλεγχο του Παρισιού.

Οι αιτίες της παρακμής και τα διαρθρωτικά ελλείμματα

Η διάγνωση της έκθεσης καταγράφει μια σειρά από βαθιές δομικές αδυναμίες που υπονομεύουν την ανταγωνιστικότητα της δεύτερης μεγαλύτερης οικονομίας της Ευρωζώνης. Μεταξύ των κυριότερων παραγόντων αναφέρονται η ραγδαία γήρανση του πληθυσμού —που εκτοξεύει τις δαπάνες για υγεία και συντάξεις—, η στασιμότητα της παραγωγικότητας και η συστηματική διεύρυνση του ελλείμματος.

Ωστόσο, ως πρωταρχική αιτία της οικονομικής υποχώρησης υπογραμμίζεται η αδυναμία ταχείας και ουσιαστικής ενσωμάτωσης των ψηφιακών τεχνολογιών στην πραγματική οικονομία. Παράλληλα, καταγράφεται η υποβάθμιση του εκπαιδευτικού συστήματος, ιδίως στα μαθηματικά, καθώς και η όξυνση των κοινωνικών ανισοτήτων. Οι προκλήσεις αυτές μεγεθύνονται από το ευρύτερο γεωπολιτικό περιβάλλον, την κλιματική κρίση, τον εμπορικό ανταγωνισμό με την Κίνα και τις απαιτήσεις της τεχνητής νοημοσύνης.

Σχέδιο 150 μέτρων για δημοσιονομική εξυγίανση 125 δισ. ευρώ

Προκειμένου να αποτραπεί ο εκτροχιασμός, το Συμβούλιο προτείνει τη μείωση του δημόσιου ελλείμματος κατά 125 δισεκατομμύρια ευρώ έως το 2032, θέτοντας ως στόχο σχεδόν το ήμισυ αυτής της εξοικονόμησης να υλοποιηθεί εντός της πρώτης διετίας. Το σχέδιο περιλαμβάνει 150 συγκεκριμένες παρεμβάσεις, μεταξύ των οποίων:

• Τριετές πάγωμα των δαπανών του κεντρικού κράτους (πλην της εξυπηρέτησης χρέους).
• Πενταετές πάγωμα στους προϋπολογισμούς της τοπικής αυτοδιοίκησης.
• Κατάργηση της τιμαριθμικής αναπροσαρμογής των συντάξεων.
• Επαναφορά του φόρου περιουσίας ή στέγασης και αυξήσεις στον ΦΠΑ και στον φόρο επιχειρήσεων.
• Περικοπή των κρατικών επιδοτήσεων προς τον ιδιωτικό τομέα.

Επενδύσεις στο μέλλον και καταπολέμηση των ανισοτήτων

Πέρα από τα μέτρα λιτότητας, η έκθεση τονίζει ότι η δημοσιονομική πειθαρχία οφείλει να συνοδεύεται από στοχευμένες αναπτυξιακές τομές. Ειδικότερα, προτείνεται η ετήσια επένδυση 4 δισεκατομμυρίων ευρώ στην παιδεία, η υιοθέτηση εθνικής στρατηγικής για την τεχνητή νοημοσύνη και η εκκίνηση του προγράμματος καινοτομίας «Γαλλία 2040».

Τέλος, ως βασικός πυλώνας κοινωνικής συνοχής προτείνεται η αύξηση της φορολόγησης στις μεγάλες κληρονομιές, μέτρο που σύμφωνα με τους οικονομολόγους θα μπορούσε να αμβλύνει τα ποσοστά φτώχειας και να αποκαταστήσει τη φορολογική δικαιοσύνη.