Το νέο φορολογικό εγχειρίδιο της ΕΛ.Α.Σ.: Μερίσματα, ακίνητα, σκάφη και ό,τι κινείται

Η ΕΛ.Α.Σ. υπόσχεται ότι δεν θα επιβαρύνει τη μεσαία τάξη, την ώρα που στελέχη της ανακοινώνουν νέες φορολογήσεις σε περιουσία, μερίσματα και πολυτελή διαβίωση.

Σε μια εντυπωσιακή επίδειξη πολιτικής ασυνεννοησίας, η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη του Αλέξη Τσίπρα μοιάζει να εκπέμπει διαφορετικό μήνυμα από κάθε στέλεχος που βγαίνει στα τηλεοπτικά πάνελ. Την ώρα που ο πρώην πρωθυπουργός διαβεβαιώνει ότι «αυτή τη φορά» δεν θα πληρώσει τη μεσαία τάξη τον λογαριασμό των εξαγγελιών του, κορυφαία στελέχη του νέου εγχειρήματος παρουσιάζουν καθημερινά νέες πηγές φορολόγησης, δημιουργώντας ένα θολό και αντιφατικό τοπίο για το ποιος τελικά θα κληθεί να πληρώσει το κόστος των προτάσεων της ΕΛ.Α.Σ.

Το πρόβλημα δεν είναι μόνο η ουσία των προτάσεων αλλά κυρίως η εικόνα σύγχυσης που εκπέμπεται. Άλλοι μιλούν για 4 δισεκατομμύρια από τη φορολόγηση μερισμάτων, άλλοι για 600 εκατομμύρια από την «υπερπολυτελή διαβίωση», άλλοι για πρόσθετες επιβαρύνσεις στην ακίνητη περιουσία και άλλοι για ειδικές εισφορές σε σκάφη αναψυχής και πισίνες. Το αποτέλεσμα είναι να δημιουργείται η αίσθηση ότι το νέο κόμμα του Αλέξη Τσίπρα αναζητά εναγωνίως φορολογικά έσοδα χωρίς να έχει ακόμη καταλήξει σε ένα ενιαίο και ξεκάθαρο οικονομικό σχέδιο.

Από το «δεν θα φορολογήσουμε τη μεσαία τάξη» στη λίστα των νέων επιβαρύνσεων

Η αντίφαση γίνεται ακόμη μεγαλύτερη αν αναλογιστεί κανείς ότι ο ίδιος ο Αλέξης Τσίπρας είχε δεσμευθεί δημόσια πως τα χρήματα για τις εξαγγελίες του δεν θα προέλθουν «αυτή τη φορά» από τους πολίτες και τη μεσαία τάξη. Ωστόσο, όσο περνούν οι ημέρες, τα στελέχη της ΕΛ.Α.Σ. παρουσιάζουν το ένα μετά το άλλο σχέδια αυξημένης φορολόγησης.

Αρχικά ήρθε η πρόταση για τριπλασιασμό της φορολόγησης των μερισμάτων από το 5% στο 15%, με το επιχείρημα ότι αφορά μόλις 1.500 ΑΦΜ υψηλών εισοδημάτων. Στη συνέχεια προστέθηκαν οι αναφορές σε φορολόγηση της υπερπολυτελούς διαβίωσης, των σκαφών αναψυχής, των πολυτελών κατοικιών και γενικότερα κάθε μορφής περιουσιακής επίδειξης.

Η «υπερπολυτελής διαβίωση» και τα θολά όρια

Το μεγαλύτερο ερώτημα, ωστόσο, παραμένει ποιος ακριβώς θεωρείται «υπερπλούσιος». Οι δημόσιες τοποθετήσεις στελεχών της ΕΛ.Α.Σ. άφησαν περισσότερα ερωτήματα παρά απαντήσεις.

Άλλοτε ως κριτήριο εμφανίζεται το σκάφος αναψυχής, άλλοτε ένα αυτοκίνητο μεγάλου κυβισμού, άλλοτε μια πισίνα και άλλοτε η κατοικία σε ακριβή περιοχή. Πρόκειται για ορισμούς που παραμένουν εξαιρετικά γενικοί και επιτρέπουν διαφορετικές ερμηνείες, ενισχύοντας τους φόβους ότι τελικά η περίφημη «φορολόγηση του πλούτου» μπορεί να αποκτήσει πολύ ευρύτερη εφαρμογή από αυτή που αρχικά περιγράφεται.

Δεν είναι τυχαίο ότι κάθε νέα συνέντευξη στελέχους της ΕΛ.Α.Σ. γεννά νέα ερωτήματα για το ποιοι ακριβώς θα βρεθούν τελικά στο στόχαστρο των νέων φορολογικών μέτρων.

Η επιστροφή μιας γνώριμης συνταγής

Η συζήτηση αυτή ξυπνά μνήμες από παλαιότερες περιόδους, όταν η υπερφορολόγηση παρουσιαζόταν ως εύκολη λύση για τη χρηματοδότηση κοινωνικών πολιτικών. Η πραγματικότητα, όμως, απέδειξε ότι η φορολογική επιβάρυνση συχνά επεκτεινόταν πολύ πέρα από τους λίγους εύπορους που αρχικά κατονομάζονταν.

Γι’ αυτό και η εικόνα που διαμορφώνεται σήμερα προκαλεί αμηχανία ακόμη και σε ψηφοφόρους που περίμεναν από το νέο εγχείρημα του Αλέξη Τσίπρα ένα πιο συγκεκριμένο και κοστολογημένο οικονομικό σχέδιο. Αντί γι’ αυτό, παρακολουθούν μια διαδοχή δηλώσεων που συχνά αλληλοσυγκρούονται και δημιουργούν περισσότερη αβεβαιότητα παρά σαφήνεια.

Σιγή από την κορυφή

Μέσα σε αυτό το κλίμα, ιδιαίτερη εντύπωση προκαλεί η σιωπή της ηγετικής ομάδας της ΕΛ.Α.Σ. απέναντι στις αντικρουόμενες τοποθετήσεις. Καθώς πλησιάζουν οι ανακοινώσεις για τα κομματικά όργανα και τους τομεάρχες, η Αμαλίας αποφεύγει να ξεκαθαρίσει ποια ακριβώς είναι η επίσημη γραμμή στο φορολογικό πεδίο.

Έτσι, αντί να παρουσιάζεται ένα ενιαίο οικονομικό αφήγημα, η δημόσια εικόνα του νέου κόμματος θυμίζει περισσότερο φορολογικό παζλ, στο οποίο κάθε στέλεχος προσθέτει και ένα διαφορετικό κομμάτι.

Το αποτέλεσμα είναι μια πολιτική εικόνα που απέχει σημαντικά από το μήνυμα της «νέας αρχής» που επιχειρεί να εκπέμψει ο Αλέξης Τσίπρας. Από τη μία πλευρά οι διαβεβαιώσεις ότι η μεσαία τάξη δεν θα πληρώσει ξανά τον λογαριασμό και από την άλλη μια ατελείωτη λίστα νέων φόρων σε μερίσματα, ακίνητα, σκάφη και μορφές διαβίωσης. Και όσο η ηγεσία της ΕΛ.Α.Σ. δεν δίνει σαφείς απαντήσεις, τόσο ενισχύεται η εντύπωση ότι πίσω από τις μεγάλες εξαγγελίες κρύβεται μια παλιά και γνώριμη συνταγή: περισσότερη φορολογία με διαφορετικό περιτύλιγμα.