Ανοικτό, αλλά όχι πρόχειρο, αφήνει το ενδεχόμενο νέων παρεμβάσεων στην αγορά ενέργειας η κυβέρνηση, όπως προκύπτει από τις δηλώσεις του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου στο Mega Channel. Το μήνυμα είναι σαφές: ψυχραιμία, στενή παρακολούθηση της αγοράς και ετοιμότητα για μέτρα μόνο εφόσον διαμορφωθεί πραγματική ανάγκη.
Η συγκυρία, προς το παρόν, λειτουργεί εξισορροπητικά. Ο ήπιος καιρός έχει περιορίσει τη ζήτηση, η αυξημένη συμμετοχή των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας ενισχύει τη φθηνότερη παραγωγή και τα υδροηλεκτρικά προσθέτουν ένα επιπλέον «μαξιλάρι» σταθερότητας. Σύμφωνα με τον υπουργό, το 2025 τα υδροηλεκτρικά κάλυψαν περίπου το 2% της ετήσιας ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας, στοιχείο που αποτυπώνει τη σημασία ενός διαφοροποιημένου ενεργειακού μείγματος.
Η στρατηγική αυτή δεν είναι τυχαία. Τα τελευταία χρόνια η Ελλάδα επένδυσε συστηματικά σε ΑΠΕ, σε διασυνδέσεις και σε υποδομές LNG, μειώνοντας σταδιακά την εξάρτηση από μονοδιάστατες πηγές. Το αποτέλεσμα είναι μια αγορά που, παρά τη γεωπολιτική αστάθεια, δεν εμφανίζει προς το παρόν εκρηκτικές πιέσεις.
Δημοσιονομική αντοχή και γεωπολιτικός ρεαλισμός
Ο Παπασταύρου υπενθύμισε ότι η χώρα έχει διαχειριστεί διαδοχικές κρίσεις – πανδημία, ενεργειακό σοκ μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία – και έχει αποδείξει ότι διαθέτει τα εργαλεία για να παρέμβει όταν απαιτείται. Η διαφορά σήμερα είναι ότι η κυβέρνηση δεν σπεύδει προληπτικά σε οριζόντιες επιδοτήσεις χωρίς σαφή ένδειξη αναγκαιότητας. Επιλέγει να αξιολογεί τα δεδομένα σε πραγματικό χρόνο.
Η δημοσιονομική σταθερότητα, όπως τόνισε, αποτελεί κρίσιμο πλεονέκτημα. Σε αντίθεση με προηγούμενες περιόδους, η Ελλάδα μπορεί – εφόσον χρειαστεί – να ενεργοποιήσει στοχευμένα μέτρα στήριξης για νοικοκυριά και επιχειρήσεις χωρίς να διακινδυνεύσει τη μακροοικονομική ισορροπία. Το στίγμα είναι «καμία απώλεια ελέγχου»: ούτε στην αγορά, ούτε στα δημόσια οικονομικά.
Παράλληλα, οι δεσμεύσεις από εταιρείες ενέργειας και διυλιστήρια για αποφυγή φαινομένων αισχροκέρδειας λειτουργούν συμπληρωματικά. Η πολιτεία διατηρεί εποπτικό ρόλο και έχει δείξει στο παρελθόν ότι μπορεί να παρέμβει ρυθμιστικά όπου διαπιστώνονται στρεβλώσεις.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει και η αναφορά στις συμβάσεις έρευνας υδρογονανθράκων που έρχονται προς συζήτηση στη Βουλή, με τη συμμετοχή της Chevron και της HellenIQ Energy. Η παρουσία μεγάλων διεθνών και εγχώριων παικτών σε έρευνες νότια της Κρήτης και της Πελοποννήσου ενισχύει τη γεωοικονομική βαρύτητα της χώρας και διευρύνει τις προοπτικές ενεργειακής αυτάρκειας.
Σε μια περίοδο όπου η ενέργεια αποτελεί ταυτόχρονα οικονομικό και γεωπολιτικό όπλο, η ενεργειακή ανθεκτικότητα μετατρέπεται σε πυλώνα εθνικής ασφάλειας. Η στρατηγική που περιγράφεται δεν περιορίζεται στη διαχείριση των τιμών της επόμενης εβδομάδας· αφορά τη διαμόρφωση ενός συστήματος που μπορεί να απορροφά κραδασμούς.
Το μήνυμα του υπουργείου είναι ισορροπημένο: δεν υπάρχει λόγος πανικού, αλλά υπάρχει πλήρης ετοιμότητα. Αν η διεθνής κρίση παραταθεί και οι τιμές πιεστούν, τα εργαλεία υπάρχουν. Μέχρι τότε, η σταθερότητα της αγοράς και η δημοσιονομική υπευθυνότητα παραμένουν η πρώτη γραμμή άμυνας.
