Η κυβέρνηση έκανε αυτό που σταθερά κάνει τα τελευταία χρόνια: άνοιξε τον δρόμο του διαλόγου, ακόμη κι όταν απέναντί της δεν υπάρχει ενιαία φωνή αλλά ένα μωσαϊκό αιτημάτων, μπλόκων και εκπροσώπων. Η αποδοχή του αιτήματος για δύο ξεχωριστές συναντήσεις με τους αγρότες δεν ήταν ούτε υποχώρηση ούτε επικοινωνιακό τέχνασμα· ήταν μια καθαρή πολιτική επιλογή ευθύνης. Και κυρίως, μια κίνηση που χαλάει την «επένδυση» όσων ποντάρουν στη σύγκρουση.
Η αρχική πρόθεση του Μεγάρου Μαξίμου ήταν σαφής: μία συνάντηση, με κοινή εκπροσώπηση, ώστε να υπάρξει ουσιαστική συζήτηση και όχι διαγωνισμός μικροφώνου. Όταν, όμως, κατέστη ξεκάθαρο ότι οι εκπρόσωποι των αγροτικών μπλόκων αδυνατούν να συμφωνήσουν ούτε στα στοιχειώδη –ποιος μιλά και για ποιον– η κυβέρνηση επέλεξε τη θεσμική ευελιξία. Δέχθηκε, «καλή τη πίστει», δύο συναντήσεις, προκειμένου να μη χαθεί πολύτιμος χρόνος και να μην τιναχθεί στον αέρα ο διάλογος.
Αυτή η στάση δεν είναι αυτονόητη. Σε άλλες εποχές, η αδυναμία συνεννόησης στην άλλη πλευρά θα αποτελούσε ιδανικό άλλοθι για αναβολές, υπεκφυγές ή για μετακύλιση ευθυνών. Εδώ, όμως, η κυβέρνηση δείχνει ότι δεν φοβάται ούτε τις διαφορετικές φωνές ούτε τις πολλαπλές ατζέντες. Αντιθέτως, επιλέγει να τις ακούσει, ξεχωριστά και καθαρά.
Διάλογος χωρίς φίλτρα, όχι σκηνικό σύγκρουσης
Δεν είναι τυχαίο ότι η απόφαση αυτή προκάλεσε εκνευρισμό σε συγκεκριμένους κύκλους της αντιπολίτευσης. Γιατί όταν ο πρωθυπουργός κάθεται στο ίδιο τραπέζι με αγρότες, κτηνοτρόφους και εκπροσώπους από διαφορετικά μπλόκα, καταρρέει το αφήγημα της «αλαζονικής εξουσίας» που δήθεν κλείνει τα αυτιά της. Και μαζί του καταρρέει και η προσπάθεια πολιτικής εκμετάλλευσης της αγωνίας του πρωτογενούς τομέα.
Η ουσία είναι μία: η κυβέρνηση δεν διαλέγει συνομιλητές με βάση το ποιος φωνάζει πιο δυνατά ή ποιος εξυπηρετεί καλύτερα τα κομματικά σχέδια τρίτων. Διαλέγει να συνομιλήσει με όλους, εντός θεσμικού πλαισίου, με κανόνες και συγκεκριμένο αριθμό συμμετεχόντων. Όχι ανοιχτές συνελεύσεις, όχι τηλεοπτικά σόου, όχι «μπάχαλο» για τις κάμερες.
Αυτό ακριβώς ενοχλεί. Γιατί χωρίς εικόνες έντασης, χωρίς μπλόκα-σκηνικά σύγκρουσης και χωρίς εύκολα συνθήματα, κάποιοι μένουν χωρίς ρόλο. Η κυβέρνηση, αντίθετα, παραμένει στον ρόλο που της αναλογεί: να κρατά ανοιχτούς διαύλους, να ακούει και να απαντά με μέτρα και πολιτικές, όχι με κραυγές.
Την Τρίτη, λοιπόν, δεν θα κριθεί απλώς μια συνάντηση. Θα κριθεί αν ο διάλογος μπορεί να υπερισχύσει της έντασης. Και μέχρι στιγμής, η κυβέρνηση δείχνει ότι έχει ήδη κάνει την επιλογή της.
