Καμπανάκι Κομισιόν για το δημογραφικό: Στα 7,6 εκατομμύρια ο πληθυσμός της Ελλάδας έως το 2080

Σοβαρές διαστάσεις λαμβάνει το δημογραφικό πρόβλημα στην Ελλάδα, με τα ευρήματα της νέας έκθεσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να αποτυπώνουν μια ανησυχητική εικόνα συρρίκνωσης και γήρανσης του πληθυσμού για τις επόμενες δεκαετίες. Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης «Ageing Report», ο πληθυσμός της χώρας αναμένεται να μειωθεί κατά 2,7 εκατομμύρια κατοίκους έως το 2080, υποχωρώντας στα 7,6 εκατομμύρια, εξέλιξη που θέτει κρίσιμα ερωτήματα για τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος και την αναπτυξιακή δυναμική της οικονομίας.

Η σταδιακή πορεία συρρίκνωσης ανά δεκαετία

Οι εκτιμήσεις των αναλυτών των Βρυξελλών δείχνουν ότι η πληθυσμιακή υποχώρηση δεν θα είναι συγκυριακή, αλλά θα ακολουθήσει μια σταθερή, φθίνουσα πορεία σε όλες τις επερχόμενες δεκαετίες. Συγκεκριμένα, οι προβλέψεις διαμορφώνονται ως εξής:

• 2030: 10,2 εκατομμύρια κάτοικοι
• 2040: 9,7 εκατομμύρια κάτοικοι
• 2050: 9,2 εκατομμύρια κάτοικοι
• 2060: 8,6 εκατομμύρια κάτοικοι
• 2070: 8,0 εκατομμύρια κάτοικοι
• 2080: 7,6 εκατομμύρια κάτοικοι

Αυτή η διαρκής μείωση καταδεικνύει ότι η χώρα εισέρχεται σε έναν βαθύ δημογραφικό χειμώνα, ο οποίος δύσκολα ανατρέπεται χωρίς ριζικές και μακροπρόθεσμες παρεμβάσεις ενίσχυσης των οικογενειών και των νέων ζευγαριών.

Ανεπαρκής η οριακή άνοδος της γονιμότητας μπροστά στη γήρανση

Παρά το γεγονός ότι οι προβλέψεις της Κομισιόν περιλαμβάνουν μια οριακή ανάκαμψη του δείκτη γονιμότητας από τα σημερινά 1,2 παιδιά ανά γυναίκα στα 1,45 παιδιά, ο ρυθμός αυτός παραμένει πολύ χαμηλότερος από το όριο αναπλήρωσης των γενεών (2,1 παιδιά ανά γυναίκα). Ως αποτέλεσμα, η φυσική μείωση του πληθυσμού παραμένει αναπόφευκτη.

Την ίδια ώρα, η γήρανση της κοινωνίας επιταχύνεται δραματικά. Η έκθεση επισημαίνει συνεχή αύξηση της ηλικιακής ομάδας άνω των 65 ετών. Το πιο ανησυχητικό στοιχείο εστιάζει στην κατηγορία των πολιτών ηλικίας 80 ετών και άνω, όπου καταγράφεται ο υψηλότερος ρυθμός αύξησης, της τάξης του 13%, διαμορφώνοντας σοβαρές πιέσεις στις δομές υγείας και μακροχρόνιας φροντίδας.

Η σύγκριση με την Ευρωπαϊκή Ένωση και οι αποκλίσεις

Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, η συνολική τάση διαφέρει ελαφρώς στη βραχυπρόθεσμη πορεία της. Ο πληθυσμός της ΕΕ εκτιμάται ότι θα ενισχυθεί οριακά από 452 εκατομμύρια το 2025 σε 453 εκατομμύρια το 2029, προτού ξεκινήσει η καθοδική τροχιά που θα τον οδηγήσει στα 414 εκατομμύρια έως το 2080 (πτώση περίπου 8%).

Εντούτοις, η πληθυσμιακή εξέλιξη δεν είναι ομοιόμορφη στο σύνολο του μπλοκ. Ενώ κράτη του ευρωπαϊκού Νότου και της Ανατολικής Ευρώπης, όπως η Ελλάδα, καταγράφουν ισχυρή υποχώρηση, σε 10 κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης ο πληθυσμός το 2080 αναμένεται να είναι υψηλότερος από τα σημερινά επίπεδα, κυρίως λόγω των μεταναστευτικών εισροών και των ευνοϊκότερων δημογραφικών συνθηκών.