FT: Η απόβαση των υπερπλουσίων στην Αθηναϊκή Ριβιέρα και το μεγάλο στοίχημα της διατήρησής τους

Στο επίκεντρο του διεθνούς ενδιαφέροντος για εύπορους επενδυτές και στελέχη υψηλού επιπέδου βρίσκεται πλέον η Ελλάδα, με την Αθηναϊκή Ριβιέρα να εξελίσσεται στον κατεξοχήν προορισμό εγκατάστασής τους. Σύμφωνα με εκτενές ρεπορτάζ των Financial Times, η ελληνική στρατηγική προσέλκυσης ξένων κεφαλαίων αποδίδει καρπούς, μετατρέποντας το παραλιακό μέτωπο της πρωτεύουσας σε κόμβο πολυτελούς διαβίωσης. Ωστόσο, η πραγματική πρόκληση για την ελληνική οικονομία δεν περιορίζεται στην αγορά μιας εξοχικής κατοικίας, αλλά στη μακροπρόθεσμη διατήρηση αυτών των ανθρώπων και των επιχειρήσεών τους εντός των συνόρων.

Το «δέλεαρ» του καθεστώτος non-dom και τα φορολογικά κίνητρα

Η δυναμική αυτή πυροδοτήθηκε από το πλέγμα φορολογικών κινήτρων που θέσπισε η κυβέρνηση το 2020. Το πλαίσιο για τους μη κατοίκους (non-dom) προσφέρει κατ’ αποκοπή ετήσιο φόρο 100.000 ευρώ για τα εισοδήματα του εξωτερικού, υπό την προϋπόθεση επένδυσης τουλάχιστον 500.000 ευρώ σε ακίνητα ή επιχειρήσεις. Παράλληλα, θεσπίστηκε συντελεστής 7% για αλλοδαπούς συνταξιούχους, καθώς και έκπτωση 50% στον φόρο εισοδήματος για επαγγελματίες και επιχειρηματίες που μεταφέρουν τη φορολογική τους έδρα στην Ελλάδα.

Πρόσφατα, η φορολογική ελάφρυνση επεκτάθηκε και στα στελέχη διαχείρισης επενδυτικών κεφαλαίων (carried interest), όπου ο συντελεστής μειώθηκε από το 15% στο 5%, με την προϋπόθεση ότι το fund δαπανά τουλάχιστον 3 εκατ. ευρώ ετησίως στη χώρα. Σύμφωνα με στοιχεία του Υπουργείου Οικονομικών, έχουν ήδη κατατεθεί περίπου 500 αιτήσεις για το καθεστώς non-dom —με σχεδόν τις μισές να προέρχονται από χώρες εκτός Ευρώπης—, 1.500 αιτήσεις από συνταξιούχους και πάνω από 10.000 από στελέχη και εργαζομένους.

Έκρηξη στο real estate των νοτίων προαστίων

Το αποτύπωμα αυτής της πολιτικής είναι άμεσο στην κτηματαγορά υψηλών προδιαγραφών. Σύμφωνα με στοιχεία της Greece Sotheby’s International Realty, οι αγοραστές που εντάσσονται στο καθεστώς non-dom αντιπροσώπευαν σχεδόν το ένα τρίτο του όγκου των συναλλαγών της εταιρείας το 2025, με πάνω από τις μισές αγορές να αφορούν κατόχους βρετανικών διαβατηρίων.

Η ζήτηση αυτή μεταμορφώνει ραγδαία το αστικό τοπίο στην Αθηναϊκή Ριβιέρα. Περιοχές όπως η Γλυφάδα, η Βούλα και η Βουλιαγμένη βλέπουν τις παραδοσιακές μονοκατοικίες να παραχωρούν τη θέση τους σε υπερσύγχρονα συγκροτήματα διαμερισμάτων με θέα στη θάλασσα και υπηρεσίες υψηλού επιπέδου, προκαλώντας ταυτόχρονα προβληματισμό στους παλαιότερους κατοίκους για την ταχύτητα της αστικής μετάλλαξης.

Από τις βίλες στη δημιουργία ενός νέου επιχειρηματικού οικοσυστήματος

Η στρατηγική στόχευση της Αθήνας υπερβαίνει τη βραχυπρόθεσμη τόνωση των κατασκευών. Το ζητούμενο είναι η δημιουργία ενός ισχυρού παραγωγικού οικοσυστήματος. Όπως επισημαίνουν κυβερνητικά στελέχη και νομικοί σύμβουλοι, όπως η δικηγορική εταιρεία Zepos & Yannopoulos, η συγκέντρωση διεθνών επαγγελματιών και κεφαλαίων ενισχύει τη δημιουργία εξειδικευμένων θέσεων εργασίας και προσελκύει καινοτόμες δραστηριότητες.

Το μεγάλο στοίχημα πλέον για την Ελλάδα είναι να προσφέρει τις απαραίτητες υποδομές, σταθερότητα και ποιότητα ζωής, ώστε οι νέοι αυτοί κάτοικοι να μην παραμείνουν απλοί φορολογικοί κάτοικοι, αλλά να επενδύσουν ουσιαστικά στην ελληνική πραγματικότητα.