Ισραήλ: Σχέδιο Άιζενκοτ για κυβέρνηση χωρίς τον Νετανιάχου – Ο ρόλος των αραβικών κομμάτων και το αγκάθι της στράτευσης

Σε μια ιδιαίτερα περίπλοκη πολιτική σκακιέρα εξελίσσεται η προσπάθεια σχηματισμού κυβέρνησης στο Ισραήλ, καθώς η ολοκλήρωση της καταμέτρησης των ψήφων επιβεβαιώνει ένα βαθύ κοινοβουλευτικό αδιέξοδο. Τόσο το δεξιό μπλοκ υπό τον απερχόμενο πρωθυπουργό, Μπενιαμίν Νετανιάχου, όσο και το στρατόπεδο της αντιπολίτευσης με επικεφαλής τον Γκάντι Άιζενκοτ, απέχουν από το κρίσιμο όριο των 61 εδρών στην Κνεσέτ. Μέσα σε αυτό το σκηνικό ρευστότητας, οι παρασκηνιακές διαβουλεύσεις εντείνονται, με τα μικρότερα κόμματα και τις αραβικές παρατάξεις να κρατούν τα κλειδιά των εξελίξεων.

Η αριθμητική της Κνεσέτ και η δυσαρέσκεια των υπερορθόδοξων

Σύμφωνα με τα τελικά αποτελέσματα, η παράταξη του Μπενιαμίν Νετανιάχου συγκεντρώνει 53 έδρες, ενώ ο συνασπισμός γύρω από τον Γκάντι Άιζενκοτ ακολουθεί με 48. Την ίδια ώρα, τα αραβικά κόμματα διαθέτουν συνολικά 19 έδρες, αριθμός ικανός να ανατρέψει τις ισορροπίες. Βασική επιδίωξη του Άιζενκοτ είναι η συγκρότηση ενός ευρέος κυβερνητικού σχήματος που θα θέσει εκτός εξουσίας τον μακροβιότερο πρωθυπουργό της χώρας, αναζητώντας σημεία επαφής σε ένα κατακερματισμένο πολιτικό τοπίο.

Σημαντική ανατροπή στα μέχρι τώρα δεδομένα θα μπορούσε να επιφέρει η στάση του κόμματος Ενωμένος Ιουδαϊσμός της Τορά (UTJ), το οποίο εκπροσωπεί τους υπερορθόδοξους Εβραίους και αποτελεί παραδοσιακό σύμμαχο του Νετανιάχου. Πληροφορίες από ισραηλινά μέσα ενημέρωσης αναφέρουν ότι στελέχη του κόμματος εξετάζουν το ενδεχόμενο να προσφέρουν ψήφο εμπιστοσύνης ή ανοχής σε μια κυβέρνηση μειοψηφίας υπό τον Άιζενκοτ, χωρίς να συμμετέχουν άμεσα σε αυτήν, υπό τον φόβο να βρεθούν απομονωμένα στην αντιπολίτευση. Η έντονη δυσαρέσκεια προς τον απερχόμενο πρωθυπουργό πηγάζει από την αποτυχία του να θεσπίσει νομοθεσία για τη γενικευμένη εξαίρεση των σπουδαστών θρησκευτικών σχολών από τη στρατιωτική θητεία.

Ωστόσο, ο ίδιος ο Άιζενκοτ, ως πρώην αρχηγός των ισραηλινών ενόπλων δυνάμεων, αντιτίθεται σθεναρά σε τέτοιου είδους εξαιρέσεις από τη στράτευση, στοιχείο που συνιστά μείζον εμπόδιο για μια πιθανή συνεργασία. Σε περίπτωση που το UTJ αποσύρει τελικά τη στήριξή του, η κοινοβουλευτική δύναμη του Νετανιάχου θα συρρικνωθεί στις 46 έδρες, περιορίζοντας δραστικά τις δικές του πιθανότητες παραμονής στην εξουσία.

Το παράθυρο των αραβικών κομμάτων και η συμμαχία με τον Μπένετ

Παράλληλα, ο Άιζενκοτ έχει ήδη εγκαινιάσει διερευνητικές επαφές με τον πρώην πρωθυπουργό Ναφτάλι Μπένετ, το κόμμα του οποίου ελέγχει 12 έδρες, με στόχο την ταχεία συγκρότηση ενός σταθερού άξονα. Ταυτόχρονα, ο επικεφαλής των Δημοκρατικών, Γιαΐρ Γκολάν, πραγματοποίησε κρίσιμη συνάντηση με τον αρχηγό του αραβικού κόμματος Ρα’άμ, Μανσούρ Αμπάς, προκειμένου να διερευνήσουν διαύλους σύγκλισης.

Ένα από τα βασικά σενάρια που βρίσκονται στο τραπέζι αφορά την έμμεση στήριξη μιας κυβέρνησης Άιζενκοτ από το Ρα’άμ, μέσω αποχής σε κρίσιμες ψηφοφορίες και χωρίς επίσημη υπουργική εκπροσώπηση. Παρ’ όλα αυτά, ο Μανσούρ Αμπάς φέρεται να διατηρεί ισχυρές επιφυλάξεις για το κατά πόσο ένα τέτοιο εύθραυστο μοντέλο μπορεί να διασφαλίσει μακροπρόθεσμη σταθερότητα. Η εμπλοκή αραβικών κομμάτων αποτελεί επιπλέον ένα πολιτικά ευαίσθητο ζήτημα, καθώς αρκετοί κεντρώοι και δεξιοί βουλευτές αποκλείουν τη στήριξη σχημάτων που εξαρτώνται από τις ψήφους τους.

Ένας δυσεπίλυτος γρίφος για την επόμενη ημέρα

Οι διεργασίες παραμένουν σε πρώιμο στάδιο, με το Ισραήλ να βρίσκεται αντιμέτωπο με έναν δυσεπίλυτο πολιτικό γρίφο. Το ουσιαστικό στοίχημα για τον Γκάντι Άιζενκοτ είναι αν θα καταφέρει να συνθέσει δυνάμεις με αντικρουόμενες ιδεολογικές αφετηρίες, εξασφαλίζοντας την απαραίτητη κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Την ίδια στιγμή, ο Μπενιαμίν Νετανιάχου επιχειρεί να διατηρήσει συσπειρωμένο το στρατόπεδό του, καθώς οι ισορροπίες της επόμενης ημέρας κρέμονται από μία εξαιρετικά λεπτή κλωστή.