Ρωσία: Σημαντική ένεση εσόδων από το πετρέλαιο – Στο +60% η τιμή σε σχέση με τον προϋπολογισμό

Σημαντική δημοσιονομική ανάσα προσφέρουν στη Μόσχα οι εξελίξεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας, καθώς τα κρατικά έσοδα από το πετρέλαιο καταγράφουν αξιοσημείωτη άνοδο. Η κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή και οι συνακόλουθες αναταράξεις στις παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες έχουν οδηγήσει τις διεθνείς τιμές του αργού πάνω από το ψυχολογικό όριο των 100 δολαρίων το βαρέλι, εξέλιξη που λειτουργεί ευεργετικά για τα δημόσια ταμεία της Ρωσίας.

Ράλι στις τιμές και υψηλό διετίας για τη φορολογική βάση

Σύμφωνα με εξειδικευμένους υπολογισμούς του Reuters, το φορολογικό κόστος του ρωσικού πετρελαίου διαμορφώθηκε κατά μέσο όρο στα 8.699 ρούβλια (περίπου 103,4 δολάρια) ανά βαρέλι κατά τις πρώτες τρεις εβδομάδες του Οκτωβρίου. Η επίδοση αυτή συνιστά αύξηση της τάξης του 11% συγκριτικά με τα επίπεδα του Σεπτεμβρίου.

Αναλυτές εκτιμούν ότι εφόσον οι διεθνείς τιμές και η συναλλαγματική ισοτιμία του ρουβλίου διατηρηθούν στα τρέχοντα επίπεδα μέχρι το τέλος του μήνα, η τιμή αναφοράς σε ρούβλια —η οποία αποτελεί τη βάση για τον υπολογισμό των σχετικών ενεργειακών φόρων— θα διαμορφωθεί μεσοσταθμικά στα 8.387 ρούβλια (100,2 δολάρια) το βαρέλι. Πρόκειται για την υψηλότερη τιμή που καταγράφεται από τον Μάρτιο του 2022, αμέσως μετά την έναρξη της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία.

Η μεγάλη απόκλιση από τον προϋπολογισμό

Το στοιχείο που προκαλεί ιδιαίτερη εντύπωση είναι η θεαματική απόκλιση των σημερινών τιμών από τις επίσημες παραδοχές του ρωσικού οικονομικού επιτελείου. Κατά τον σχεδιασμό του κρατικού προϋπολογισμού, η ρωσική κυβέρνηση είχε θέσει ως τιμή βάσης για το εγχώριο αργό τα 59 δολάρια ανά βαρέλι, με προβλεπόμενη ισοτιμία στα 92,2 ρούβλια ανά δολάριο. Ο συνδυασμός αυτός αντιστοιχούσε σε εκτιμώμενη τιμή 5.440 ρουβλίων ανά βαρέλι.

Η τρέχουσα διαμόρφωση της τιμής στα επίπεδα των 8.699 ρουβλίων συνεπάγεται μια αύξηση κοντά στο 60% σε σχέση με τον αρχικό σχεδιασμό. Η εξέλιξη αυτή εξασφαλίζει κρίσιμα υπερέσοδα για τη Μόσχα, σε μια περίοδο παρατεταμένων πιέσεων στα δημόσια οικονομικά της χώρας.

Πολεμικές δαπάνες και επίμονο έλλειμμα

Παρά τα αυξημένα ενεργειακά έσοδα, οι προκλήσεις για τη ρωσική οικονομία παραμένουν ισχυρές. Η χρηματοδότηση των συνεχιζόμενων στρατιωτικών επιχειρήσεων στην Ουκρανία έχει εκτοξεύσει τις δημόσιες δαπάνες, αναγκάζοντας την κυβέρνηση να προχωρήσει σε φορολογικές επιβαρύνσεις τόσο για τις επιχειρήσεις όσο και για τους πολίτες.

Αν και ο αρχικός στόχος προέβλεπε περιορισμό του δημοσιονομικού ελλείμματος στο 1,6% του ΑΕΠ για το 2025 (από 2,6%), τα πραγματικά δεδομένα αποδεικνύονται πιο απαιτητικά: το έλλειμμα για την περίοδο Ιανουαρίου – Αυγούστου είχε ήδη ανέλθει στο 2,5% του ΑΕΠ. Παράλληλα, οι νεότερες προβλέψεις της Μόσχας ανεβάζουν το έλλειμμα του προϋπολογισμού για το 2026 στο 3% του ΑΕΠ, μέγεθος σχεδόν διπλάσιο από τις αρχικές εκτιμήσεις. Υπό αυτό το πρίσμα, τα αυξημένα πετρελαϊκά έσοδα λειτουργούν ως βασικός μηχανισμός συγκράτησης των δημοσιονομικών ανισορροπιών.