Πετρέλαιο: Φτάνουν τα παγκόσμια αποθέματα για άλλους 6 μήνες πολέμου ΗΠΑ-Ιράν;

Η κλιμάκωση της έντασης και η προοπτική ενός παρατεταμένου πολέμου μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν θέτουν στο επίκεντρο την ανθεκτικότητα των παγκόσμιων αποθεμάτων πετρελαίου. Η απάντηση στο ερώτημα αν τα αποθέματα είναι αρκετά για να αντέξουν άλλους έξι μήνες κρίσης δεν είναι καθόλου σαφής, καθώς εξαρτάται όχι μόνο από το πετρέλαιο που παραμένει αποθηκευμένο, αλλά κυρίως από το πόσο από αυτό μπορεί πράγματι να απελευθερωθεί στην αγορά.

Σύμφωνα με αναλύσεις του Reuters, το μέγεθος μιας ενδεχόμενης τρέχουσας διαταραχής ισοδυναμεί με μια τεράστια 25ήμερη παγκόσμια κατανάλωση, με βάση την προπολεμική ζήτηση των 103 εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα. Παρά το γεγονός ότι η Κίνα έχει μειώσει τη ζήτηση τους τελευταίους μήνες, η κατάσταση παραμένει εύθραυστη.

Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (IEA), ο οποίος δημιουργήθηκε το 1974 ως απάντηση στο αραβικό εμπάργκο πετρελαίου, διαθέτει κρατικά αποθέματα ικανά να καλύψουν κενά εφοδιασμού, ωστόσο δεν μπορεί να διατάξει την αποδέσμευση εμπορικών αποθεμάτων που κατέχουν τα διυλιστήρια. Από τα κρατικά αποθέματα, εκτιμάται ότι απομένουν περίπου 0,9 δισεκατομμύρια βαρέλια διαθέσιμα για την κάλυψη εκτάκτων αναγκών, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 180 ημέρες.

Ωστόσο, σοβαρά ερωτήματα εγείρονται σχετικά με την προσβασιμότητα αυτών των ποσοτήτων. Το ένα τρίτο των κρατικών αποθεμάτων βρίσκεται στις Ηνωμένες Πολιτείες, μέσω του Στρατηγικού Αποθέματος Πετρελαίου (SPR). Τον Μάιο, το Γραφείο Λογοδοσίας της Κυβέρνησης των ΗΠΑ προειδοποίησε ότι η υποδομή της SPR επιδεινώνεται ραγδαία, με το ένα τέταρτο των αποθεμάτων να μην είναι πλέον διαθέσιμο. Αναλυτές της Rapidan Energy επισημαίνουν ότι αυτό καθιστά αδύνατη την απελευθέρωση άνω των 100 εκατομμυρίων βαρελιών. Εάν οι ΗΠΑ διαθέτουν μόλις 200 εκατομμύρια βαρέλια προσβάσιμων αποθεμάτων, θα μπορούσαν να καλύψουν μόλις 40 ημέρες από το τρέχον κενό εφοδιασμού.

Την ίδια στιγμή, ειδικοί όπως ο Christian Egeland από την Energy Aspects εκτιμούν ότι μια νέα ανακοίνωση του IEA είναι απίθανη, καθώς πολλές χώρες έχουν ήδη περιορισμένα αποθέματα. Ο Hamad Hussain της Capital Economics τονίζει ότι η εξάντληση των αποθεμάτων ασφαλείας αφήνει την παγκόσμια αγορά πετρελαίου εξαιρετικά ευάλωτη σε απότομες αυξήσεις τιμών.

Επιπρόσθετα, οι παγκόσμιες μετοχές ντίζελ και καυσίμων αεροσκαφών βρίσκονται στο χαμηλότερο σημείο του πενταετούς εύρους τους, σύμφωνα με τη Morgan Stanley. Οι πολεμικές συγκρούσεις έχουν πλήξει τα διυλιστήρια στη Μέση Ανατολή και τη Ρωσία, επιδεινώνοντας την κατάσταση στα καύσιμα μεταφορών. Παρά το γεγονός ότι στα χαρτιά τα συνολικά παγκόσμια αποθέματα φαίνονται ικανοποιητικά, μεγάλο μέρος τους —όπως το πετρέλαιο σε διαμετακόμιση— δεν αποτελεί πραγματικό αποθεματικό εφοδιασμού. Στον αντίποδα, η Κίνα τηρεί σιγήν ιχθύος για τα δικά της αποθέματα, με τις εκτιμήσεις των συμβουλευτικών εταιρειών να κυμαίνονται από 1,0 έως 1,7 δισεκατομμύρια βαρέλια, αφήνοντας ανοιχτό το ποια χώρα θα μπορούσε τελικά να αντέξει περισσότερο σε έναν μακροχρόνιο ενεργειακό πόλεμο.