Πετρέλαιο: Οι ροές επιστρέφουν με ρωσικό diesel στις ΗΠΑ, αλλά οι τιμές επιμένουν στα ύψη

Σε μια περίοδο έντονων γεωπολιτικών ανακατατάξεων, η παγκόσμια αγορά ενέργειας βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα παράδοξο φαινόμενο. Ενώ η προσφορά αργού και διυλισμένων προϊόντων βρίσκει διεξόδους –με αποκορύφωμα την εκκίνηση παραδόσεων ρωσικού diesel προς τις Ηνωμένες Πολιτείες και την ανάκαμψη των εξαγωγών από τη Μέση Ανατολή– οι διεθνείς τιμές αρνούνται να αποκλιμακωθούν. Το Brent διατηρείται σταθερά κοντά στα 111 δολάρια το βαρέλι και το αμερικανικό WTI προσεγγίζει τα 100 δολάρια, αποτυπώνοντας την επίμονη ανησυχία των επενδυτών για την ασφάλεια των κρίσιμων θαλάσσιων οδών.

Η συμφωνία Πούτιν-Τραμπ και το ρωσικό diesel προς τις ΗΠΑ

Η πιο απροσδόκητη εξέλιξη των τελευταίων ημερών αφορά την αναχώρηση του πρώτου δεξαμενόπλοιου φορτωμένου με ρωσικό diesel με τελικό προορισμό τις Ηνωμένες Πολιτείες. Σύμφωνα με τις δηλώσεις του Ρώσου αντιπροέδρου της κυβέρνησης, Αλεξάντρ Νόβακ, το πρώτο αυτό φορτίο ανέρχεται σε 40.000 μετρικούς τόνους, αποτελώντας την αρχή μιας ευρύτερης συμφωνίας που επιτεύχθηκε μεταξύ του Βλαντίμιρ Πούτιν και του Ντόναλντ Τραμπ.

Το σχέδιο προβλέπει σταδιακή κλιμάκωση των παραδόσεων, αρχικά με 300.000 τόνους (περίπου 2,25 εκατομμύρια βαρέλια), ενώ ακολουθούν επιπλέον 500.000 τόνοι τον Νοέμβριο και ακόμη ένα εκατομμύριο τόνοι στη συνέχεια. Η κίνηση αυτή κατέστη δυνατή μετά την άρση της ρωσικής απαγόρευσης εξαγωγών diesel, η οποία είχε επιβληθεί λόγω των πληγμάτων σε εγχώρια διυλιστήρια. Κατά την επίσκεψη του Αμερικανού απεσταλμένου Στιβ Γουίτκοφ στην Αγία Πετρούπολη, επιβεβαιώθηκε η νέα αυτή ισορροπία, η οποία, σύμφωνα με τη Μόσχα, έχει ήδη περιορίσει τις διεθνείς τιμές του diesel κατά 5% έως 6%, χωρίς ωστόσο να παρασύρει πτωτικά το αργό πετρέλαιο.

Εναλλακτικές διαδρομές στη Μέση Ανατολή και το υψηλό ρίσκο

Την ίδια ώρα, τα στοιχεία της εταιρείας αναλύσεων Kpler καταδεικνύουν πως οι συνολικές ροές πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή ξεπέρασαν τα 24 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, υπερβαίνοντας ακόμη και τα προπολεμικά επίπεδα των 23,3 εκατομμυρίων. Παρά τις συνεχιζόμενες επιθέσεις του Ιράν στην περιοχή, το πετρέλαιο συνεχίζει να ρέει, ωστόσο η γεωγραφία των μεταφορών έχει αλλάξει ριζικά.

Οι διελεύσεις μέσω των στρατηγικών Στενών του Ορμούζ παραμένουν καθηλωμένες μόλις στο 82% των κανονικών επιπέδων (περίπου 14 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως). Το κενό καλύπτεται από ένα περίπλοκο και δαπανηρό δίκτυο εναλλακτικών αγωγών, μεταφορτώσεων τύπου ship-to-ship και αυξημένης χρήσης των λιμένων της Σαουδικής Αραβίας στην Ερυθρά Θάλασσα. Αυτή η παράκαμψη επιβαρύνει την τελική τιμή με υπέρογκα ασφάλιστρα πολεμικού κινδύνου, αυξημένα ναύλα και μεγαλύτερους χρόνους παράδοσης.

Γιατί οι τιμές του πετρελαίου παραμένουν στα ύψη

Η ανθεκτικότητα των εφοδιαστικών αλυσίδων έχει σαφές οικονομικό κόστος. Οι αγορές δεν τιμολογούν μόνο τη φυσική διαθεσιμότητα του αργού σήμερα, αλλά κυρίως την αβεβαιότητα για το αν τα φορτία θα μπορέσουν να φτάσουν στον προορισμό τους αύριο. Η εξασθένηση των προσδοκιών για άμεση διπλωματική σύγκλιση μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης διατηρεί ψηλά το ασφάλιστρο γεωπολιτικού κινδύνου.

Παράλληλα, τα θεμελιώδη μεγέθη της αγοράς εντείνουν τη νευρικότητα. Σύμφωνα με στοιχεία που μετέδωσε το Reuters, τα εμπορικά αποθέματα αργού στις ΗΠΑ υποχώρησαν κατά 4,9 εκατομμύρια βαρέλια σε διάστημα μίας εβδομάδας. Ο συνδυασμός της σφιχτής προσφοράς, του κόστους των εναλλακτικών θαλάσσιων διαδρόμων και της διαρκούς στρατιωτικής απειλής εξηγεί γιατί, παρά την επιστροφή των ρωσικών και αραβικών βαρελιών, οι τιμές παραμένουν σε επίπεδα συναγερμού.