Ιταλία: Πράσινο φως σε μέτρα ελάφρυνσης των λογαριασμών ρεύματος για νοικοκυριά και επιχειρήσεις

Σε μια προσπάθεια ανάσχεσης του αυξημένου κόστους ζωής και ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων, το ιταλικό υπουργικό συμβούλιο ενέκρινε δέσμη μέτρων με στόχο τη μείωση των λογαριασμών ηλεκτρικής ενέργειας. Το ενεργειακό κόστος αποτελεί ένα από τα πιο πιεστικά προβλήματα για την κυβέρνηση της Τζόρτζια Μελόνι, η οποία αντιμετωπίζει έντονες κοινωνικές διαμαρτυρίες για την ακρίβεια, καθώς πλησιάζουν οι επόμενες εθνικές κάλπες.

Επιδότηση φυσικού αερίου και μείωση χονδρεμπορικής τιμής

Σύμφωνα με όσα ανακοίνωσε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενεργειακής Ασφάλειας, Ζιλμπέρτο Πιτσέτο Φρατίν, οι νέες παρεμβάσεις αναμένεται να επιφέρουν μια μέση μείωση της τάξης των 15 ευρώ ανά μεγαβατώρα (MWh). Ο μηχανισμός προβλέπει ότι το ιταλικό κράτος θα καλύψει μέρος του κόστους για το φυσικό αέριο που χρησιμοποιείται στην ηλεκτροπαραγωγή, κατόπιν σχετικής συμφωνίας που είχε επικυρωθεί με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Η στρατηγική αυτή αντανακλά την ιδιαιτερότητα του ιταλικού ενεργειακού μείγματος, καθώς η χώρα παρουσιάζει τη μεγαλύτερη εξάρτηση στην Ευρωπαϊκή Ένωση από το φυσικό αέριο, το οποίο αξιοποιείται για την παραγωγή σχεδόν του 50% της ηλεκτρικής της ενέργειας. Οι πρόσφατες γεωπολιτικές αναταράξεις και η αστάθεια στις διεθνείς τιμές, με τα ευρωπαϊκά συμβόλαια να σημειώνουν σημαντικές διακυμάνσεις, κατέστησαν επιτακτική την ανάγκη κρατικής παρέμβασης.

Πώς θα χρηματοδοτηθεί το πακέτο – Αντιδράσεις από παραγωγούς και δεξαμενές σκέψης

Η χρηματοδότηση του νέου διατάγματος βασίζεται σε έναν σύνθετο μηχανισμό που ήδη προκαλεί τριβές. Το σχέδιο περιλαμβάνει αναπροσαρμογή των ρυθμιζόμενων χρεώσεων συστήματος στους λογαριασμούς, αλλά και σημαντική συνεισφορά από τις ίδιες τις ενεργειακές εταιρείες. Ειδικότερα, η Ρώμη προχωρά στην αύξηση του συντελεστή του περιφερειακού φόρου παραγωγικών δραστηριοτήτων (IRAP) για τις επιχειρήσεις ενέργειας κατά τρεις ποσοστιαίες μονάδες, στοχεύοντας στην άντληση 734 εκατομμυρίων ευρώ το 2027 και περίπου 2,5 δισεκατομμυρίων ευρώ σε βάθος τριετίας.

Η κίνηση αυτή προκάλεσε την έντονη αντίδραση της Elettricita Futura, του συνδέσμου εκπροσώπησης της ιταλικής βιομηχανίας ηλεκτρικής ενέργειας, η οποία έκανε λόγο για «ενεργειακό λαϊκισμό» και επέκρινε τις φορολογικές επιβαρύνσεις. Παράλληλα, περιβαλλοντικές δεξαμενές σκέψης, όπως το ECCO, εξέφρασαν επιφυλάξεις, υποστηρίζοντας ότι τα οφέλη για τους καταναλωτές θα είναι περιορισμένα και ότι η επιδότηση του ορυκτού αερίου διαιωνίζει την εξάρτηση της χώρας από ρυπογόνες πηγές.

Ικανοποίηση από τη βιομηχανία

Στον αντίποδα, θετική υποδοχή επεφύλαξε στα μέτρα ο σύνδεσμος των Ιταλών βιομηχάνων Confindustria. Οι εκπρόσωποι της μεταποίησης τόνισαν ότι η παρέμβαση αυτή συνιστά μια αναγκαία ανάσα για τους ενεργοβόρους κλάδους, οι οποίοι δοκιμάζονται σκληρά από το αυξημένο λειτουργικό κόστος και την απώλεια ανταγωνιστικότητας έναντι των διεθνών ανταγωνιστών τους.