Ελλάδα – ΗΠΑ: Ιστορική συμφωνία 4 δισ. δολαρίων για εξοπλιστικά και ισχυρή ώθηση σε LNG και ενεργειακό διάδρομο

Σε νέα ιστορικά υψηλά επίπεδα εισέρχονται οι διμερείς σχέσεις Αθήνας και Ουάσιγκτον, όπως επισφραγίστηκε κατά τον 6ο Στρατηγικό Διάλογο Ελλάδας – ΗΠΑ που διεξήχθη στην Αθήνα. Στο κοινό ανακοινωθέν που υιοθετήθηκε από τον Έλληνα υπουργό Εξωτερικών, Γιώργο Γεραπετρίτη, και τον Αμερικανό ομόλογό του, Μάρκο Ρούμπιο, επιβεβαιώνεται η εμβάθυνση της στρατηγικής συνεργασίας σε κρίσιμους τομείς, όπως η άμυνα, η ενέργεια, η τεχνολογία, η οικονομική ασφάλεια και η ναυτιλία.

Εξοπλιστικό πακέτο 4 δισ. δολαρίων και παραχώρηση τεθωρακισμένων Stryker

Στην αιχμή της ατζέντας βρίσκεται η αμυντική συνεργασία, με την ανακοίνωση προγραμμάτων προμήθειας στρατιωτικού υλικού μέσω του αμερικανικού προγράμματος Foreign Military Sales (FMS), συνολικού ύψους 4 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Οι εν λόγω συμβάσεις εντάσσονται στον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων, με κύριο στόχο την αναβάθμιση της αποτρεπτικής ισχύος και την πλήρη διαλειτουργικότητα με τις ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ και τις δομές του ΝΑΤΟ.

Παράλληλα, επισημοποιήθηκε η παραχώρηση τεθωρακισμένων οχημάτων Stryker προς την Ελλάδα, ενώ οριστικοποιήθηκε η συμμετοχή της χώρας στο State Partnership Program σε απευθείας συνεργασία με την Εθνοφρουρά της Φλόριντα. Οι δύο πλευρές συμφώνησαν επίσης στην ενίσχυση των συνεργειών ανάμεσα στις εγχώριες αμυντικές βιομηχανίες με έμφαση στην καινοτομία, καθώς και στην εντατικοποίηση της συνεργασίας για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και τη διαχείριση της παράνομης μετανάστευσης.

Ενεργειακός κόμβος: Κάθετος Διάδρομος, αμερικανικό LNG και υδρογονάνθρακες

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον ενεργειακό μετασχηματισμό της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, με την Ουάσιγκτον να υπογραμμίζει τον ηγετικό ρόλο της Ελλάδας ως πύλης εισόδου και διανομής ενέργειας. Με αφετηρία τις δεσμεύσεις της συνόδου P-TEC, δίνεται ισχυρή ώθηση στην υλοποίηση του Κάθετου Διαδρόμου Φυσικού Αερίου.

Το έργο αυτό επιτρέπει την αποτελεσματική διοχέτευση αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) προς τις αγορές της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, ενισχύοντας την απεξάρτηση της ηπείρου από το ρωσικό αέριο. Ταυτόχρονα, το κοινό ανακοινωθέν καταγράφει τη στήριξη στην έρευνα και αξιοποίηση υδρογονανθράκων στις ελληνικές θαλάσσιες ζώνες, ως κρίσιμο πυλώνα για την περιφερειακή ενεργειακή σταθερότητα.

Επενδύσεις σε κρίσιμες υποδομές, Pax Silica και ναυτιλία

Στο πεδίο της οικονομίας, οι δύο χώρες συμφώνησαν στην αυστηροποίηση των μηχανισμών ελέγχου ξένων επενδύσεων σε στρατηγικές και κρίσιμες υποδομές, θωρακίζοντας τις αλυσίδες εφοδιασμού. Στον τομέα των τεχνολογιών αιχμής, με όχημα την πρωτοβουλία Pax Silica, Ελλάδα και ΗΠΑ διευρύνουν τη σύμπραξή τους στην τεχνητή νοημοσύνη, την υπολογιστική υψηλών επιδόσεων και την κυβερνοασφάλεια.

Ιδιαίτερα σημαντική είναι και η υπογραφή διμερούς συμφωνίας για την πιστοποίηση Αμερικανών ναυτικών σε πλοία υπό ελληνική σημαία, ενισχύοντας τους δεσμούς στον κλάδο της ποντοπόρου ναυτιλίας. Τέλος, ανανεώθηκε το Μνημόνιο Συνεργασίας για την προστασία της Πολιτιστικής Κληρονομιάς, επισφραγίζοντας το εύρος μιας στρατηγικής σχέσης που εδράζεται σε κοινές δημοκρατικές αρχές.