Γαλλία: Σε κλοιό οργής και πολιτικής απομόνωσης ο Εμανουέλ Μακρόν μετά το διάγγελμα για τις ταραχές

Σε ένα από τα πιο κρίσιμα σημεία της θητείας του βρίσκεται ο πρόεδρος της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, καθώς το πρόσφατο τηλεοπτικό του διάγγελμα για τα εκτεταμένα επεισόδια που συγκλόνισαν τη χώρα δεν κατάφερε να κατευνάσει τα πνεύματα. Αντιθέτως, σύμφωνα με εκτενή ανάλυση της βρετανικής εφημερίδας Guardian, η οκτάλεπτη παρέμβαση του Γάλλου προέδρου ανέδειξε την πρωτοφανή πολιτική του απομόνωση. Η απουσία συγκεκριμένων κυβερνητικών δεσμεύσεων ή οικονομικών μέτρων ενέτεινε την κοινωνική δυσαρέσκεια, σε μια συγκυρία όπου η κυβερνησιμότητα της δεύτερης ισχυρότερης οικονομίας της Ευρωζώνης τίθεται υπό σοβαρή αμφισβήτηση.

Ομοβροντία επικρίσεων από ολόκληρο το πολιτικό φάσμα

Κατά τη διάρκεια του διαγγέλματός του από το Μέγαρο των Ηλυσίων, ο Εμανουέλ Μακρόν εξέφρασε «οργή και ντροπή» για τα φαινόμενα ακραίας βίας, αναγνωρίζοντας παράλληλα τη «βαθιά ανησυχία» της νεολαίας. Ωστόσο, επέλεξε να μην εξαγγείλει ανασχηματισμό, νέα κοινωνικά προγράμματα ή πρόσθετες δημόσιες δαπάνες, παραπέμποντας απλώς σε ένα νέο πλαίσιο διαβουλεύσεων υπό τον πρωθυπουργό. Η στάση αυτή προκάλεσε την έντονη αντίδραση σύσσωμης της αντιπολίτευσης.

Η επικεφαλής των Οικολόγων, Μαρίν Τοντελιέ, επέκρινε τον πρόεδρο για παντελή έλλειψη αυτοκριτικής, σχολιάζοντας σκωπτικά πως καλεί τις πολιτικές δυνάμεις στο πρωθυπουργικό γραφείο «σαν μαθητές στον πίνακα». Από την πλευρά της σκληρής Δεξιάς και της Ακροδεξιάς, ο Ζορντάν Μπαρντελά χαρακτήρισε την τοποθέτηση «αξιοθρήνητη», σημειώνοντας πως ο πρόεδρος «δεν έχει πλέον τίποτα να πει», ενώ η Μαρίν Λεπέν έκανε λόγο για μια χώρα παγιδευμένη «ανάμεσα στη βία και την αδυναμία». Σφοδρά πυρά εξαπέλυσαν επίσης ο Ζαν-Λικ Μελανσόν, ο Μπρουνό Ρεταγιό, καθώς και ο πρώην πρωθυπουργός Εντουάρ Φιλίπ, επιβεβαιώνοντας τη ρήξη του προέδρου ακόμη και με πρώην συμμάχους του.

Από τη μαθητική αγανάκτηση στο γενικευμένο χάος

Η νέα κοινωνική έκρηξη είχε ως αφετηρία τις κινητοποιήσεις μαθητών για την κατάσταση των σχολικών υποδομών, αλλά ταχύτατα συγχωνεύτηκε με την οργή για την ακρίβεια, την κατάρρευση των δημόσιων υπηρεσιών και τις κοινωνικές ανισότητες. Στους δρόμους κατέβηκαν εκπαιδευτικοί, συνδικάτα αλλά και μέλη του κινήματος των «Κίτρινων Γιλέκων», συγκεντρώνοντας περισσότερους από 550.000 διαδηλωτές σε όλη τη γαλλική επικράτεια.

Οι ειρηνικές διαδηλώσεις αμαυρώθηκαν από εκτεταμένες συγκρούσεις, λεηλασίες περισσότερων από 2.000 καταστημάτων και εμπρησμούς εμβληματικών κτιρίων, όπως το ιστορικό δημαρχείο της Λιμόζ, αλλά και σοβαρά επεισόδια στη Μασσαλία. Ο βαρύς απολογισμός περιλαμβάνει πάνω από 2.300 συλλήψεις και περίπου 1.000 τραυματισμούς αστυνομικών, αποτυπώνοντας την πρωτοφανή ένταση στα αστικά κέντρα.

Δημοσιονομική ασφυξία και ο κίνδυνος για το 2027

Τα περιθώρια ελιγμών για τον Γάλλο πρόεδρο είναι δραματικά περιορισμένα. Η απώλεια της απόλυτης πλειοψηφίας το 2022 και το ρίσκο της διάλυσης της Εθνοσυνέλευσης το 2024 οδήγησαν σε έναν έντονο κοινοβουλευτικό κατακερματισμό. Ταυτόχρονα, η οικονομική πραγματικότητα θέτει αυστηρά όρια: με το δημόσιο χρέος να αγγίζει το 119% του ΑΕΠ και το έλλειμμα να διαμορφώνεται στο 5,1%, το κόστος δανεισμού της Γαλλίας ξεπέρασε πρόσφατα ακόμη και εκείνο της Ελλάδας.

Μέσα σε αυτό το κλίμα ακυβερνησίας, πληθαίνουν οι φωνές που αμφισβητούν την ικανότητα του Μακρόν να ολοκληρώσει τη θητεία του. Χαρακτηριστική είναι η προειδοποίηση του πρώην βουλευτή Ζαν-Μπατίστ Μορό, ο οποίος υποστήριξε ότι ο πρόεδρος υπερεκτιμά τις δυνάμεις του, τονίζοντας με νόημα πως υπό τις παρούσες συνθήκες η Μαρίν Λεπέν βρίσκεται σε ευθεία πορεία προς το προεδρικό μέγαρο.