Οι κόκκινες και πράσινες γραμμές του νέου χωροταξικού για τις ΑΠΕ

Στην τελική ευθεία βρίσκεται η διαμόρφωση του νέου Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου (ΕΧΠ) για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, το οποίο καθορίζει τις «κόκκινες» και τις «πράσινες» γραμμές για την ανάπτυξη των πράσινων επενδύσεων στη χώρα. Το τελικό κείμενο, που αναμένεται να κλείσει τις εκκρεμότητες και να τηρήσει τα ορόσημα του Ταμείου Ανάκαμψης, διατηρεί σε μεγάλο βαθμό τη φιλοσοφία του αρχικού σχεδίου της δημόσιας διαβούλευσης, ενσωματώνοντας ωστόσο ορισμένες στοχευμένες παρεμβάσεις.

Στο επίκεντρο των αλλαγών βρίσκονται οι οριζόντιοι «κόφτες» για τα αιολικά πάρκα. Αδιαπραγμεύτερος παραμένει ο περιορισμός εγκατάστασης νέων ανεμογεννητριών σε υψόμετρα άνω των 1.200 μέτρων, ένας κανόνας που υπερισχύει ακόμη και σε περιοχές με υψηλό αιολικό δυναμικό. Παράλληλα, διατηρείται η απαγόρευση εγκατάστασης σε νησιά με έκταση μικρότερη των 300 τετραγωνικών χιλιομέτρων, επιτρέποντας νέα έργα σε μόλις 15 νησιά της επικράτειας, όπως η Κρήτη, η Εύβοια και η Ρόδος. Ειδικά για την Άνδρο, προωθείται η πλήρης εξαίρεση και απαγόρευση νέων ανεμογεννητριών, σύμφωνα με τις κυβερνητικές δεσμεύσεις.

Σημαντικές διαφοροποιήσεις καταγράφονται, ωστόσο, στο κριτήριο του αιολικού δυναμικού. Ενώ το αρχικό σχέδιο απέκλειε οριζόντια ολόκληρες Δημοτικές Ενότητες με μέσο αιολικό δυναμικό κάτω από 4 μέτρα ανά δευτερόλεπτο, το τελικό πλαίσιο υιοθετεί μια πιο ευέλικτη προσέγγιση. Επιμέρους περιοχές με ισχυρό δυναμικό θα μπορούν να αξιολογούνται βάσει τεκμηριωμένων ανεμολογικών δεδομένων στις Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων.

Σε ό,τι αφορά τα φωτοβολταϊκά, το θεσμικό πλαίσιο παραμένει αυστηρό. Αποκλείονται ρητά οι νέες εγκαταστάσεις από περιοχές Natura 2000, δάση, δασικές εκτάσεις και υγροτόπους, ενώ τίθεται ανώτατο όριο κάλυψης 1,5% ανά Περιφερειακή Ενότητα. Το ΥΠΕΝ καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στις πιέσεις των τοπικών κοινωνιών –όπως οι αντιδράσεις σε Κάρπαθο και Κάρυστο για υπερκορεσμό– και τις ενστάσεις των επενδυτών που κάνουν λόγο για περιοριστικά μέτρα.