Είναι ο σκύλος σας δεξιόχειρας ή αριστερόχειρας; Η νέα επιστημονική μέθοδος που το αποκαλύπτει

Όπως συμβαίνει με τους ανθρώπους, έτσι και τα κατοικίδια ζώα παρουσιάζουν κινητικές προτιμήσεις, χρησιμοποιώντας συχνότερα το ένα από τα δύο μπροστινά τους πόδια. Μια νέα επιστημονική μελέτη από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Μπάρι στην Ιταλία παρουσιάζει ένα καινοτόμο εργαλείο αξιολόγησης με την ονομασία «Doginburgh Inventory». Η μέθοδος, η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Royal Society Open Science, επιτρέπει την ακριβή ταξινόμηση των σκύλων ως προς την κινητική τους πλευρικότητα, ανοίγοντας νέους δρόμους στην κατανόηση της συμπεριφοράς και της ευζωίας τους.

Πώς λειτουργεί το σύστημα Doginburgh Inventory

Η ερευνητική ομάδα, με επικεφαλής τους Σεβίμ Ισπάρτα, Σερανέλα ντ’ Ίντζεο και Μαρτσέλο Σινισκάλκι, προσάρμοσε στα κυνοειδή το καθιερωμένο Edinburgh Handedness Inventory, το οποίο χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση της πλευρικότητας στον άνθρωπο από το 1971. Το νέο σύστημα ξεπερνά τις αδυναμίες παλαιότερων προσεγγίσεων και ταξινομεί τους σκύλους σε πέντε διακριτές κατηγορίες: έντονα αριστερόχειρες, ασθενώς αριστερόχειρες, αμφιδέξιους, ασθενώς δεξιόχειρες και έντονα δεξιόχειρες.

Για τον προσδιορισμό του κινητικού προφίλ, 43 σκύλοι υποβλήθηκαν σε τέσσερις εξειδικευμένες συμπεριφορικές δοκιμασίες: την αλληλεπίδραση με το παιχνίδι Kong, την προσπάθεια ανάκτησης τροφής κάτω από έπιπλα, το πρώτο βήμα κατά το κατέβασμα σκάλας και την κίνηση σε ειδική πλατφόρμα. Κομβικό στοιχείο της μεθόδου αποτελεί ο Δείκτης Προτίμησης Δοκιμών (TPI), ο οποίος αποτρέπει μεμονωμένες τυχαίες κινήσεις από το να αλλοιώσουν το τελικό αποτέλεσμα.

Τα ευρήματα και η διαφορά μεταξύ των φύλων

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της μελέτης, το 32,56% των σκύλων εμφάνισε έντονη προτίμηση στο αριστερό πόδι, ενώ το 46,51% κατέγραψε ασθενή αριστερόχειρα τάση. Μόλις το 20,93% ταξινομήθηκε ως αμφιδέξιο, γεγονός που αποδεικνύει ότι η απουσία πλευρικής κυριαρχίας αποτελεί μάλλον άτυπη κατάσταση στα ζώα.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η επίδραση του φύλου. Τα αρσενικά σκυλιά έδειξαν εντονότερη προτίμηση για το αριστερό πόδι στη δοκιμασία με το παιχνίδι Kong, ένα μοτίβο που παρατηρείται και στους ανθρώπους, όπου οι άνδρες εμφανίζουν στατιστικά υψηλότερα ποσοστά αριστεροχειρίας σε σχέση με τις γυναίκες.

Η σημασία της πλευρικότητας για την υγεία και την εκπαίδευση

Η εγκεφαλική ασυμμετρία που εκφράζεται μέσω της κινητικής προτίμησης συνδέεται άμεσα με κρίσιμα γνωστικά χαρακτηριστικά, επιθετικές τάσεις αλλά και ανοσολογικές αποκρίσεις του οργανισμού. Η ακριβής γνώση του αν ένας σκύλος είναι δεξιόχειρας ή αριστερόχειρας παρέχει ουσιαστικά δεδομένα για τη σωματική και συναισθηματική του κατάσταση.

Το Doginburgh Inventory αναμένεται να βρει άμεση εφαρμογή σε καταφύγια αδέσποτων ως δείκτης αξιολόγησης της ευημερίας των φιλοξενούμενων ζώων, καθώς και σε προγράμματα εκπαίδευσης σκύλων εργασίας. Οι επιστήμονες υπογραμμίζουν ότι επόμενο βήμα είναι η διεύρυνση των ερευνών σε μεγαλύτερο δείγμα, εξετάζοντας παραμέτρους όπως η ηλικία, η φυλή και η πιθανή επίδραση της πλευρικότητας του ιδιοκτήτη.